Cicero, De re publica 1, 22, 36: Die griechische Staatsphilosophie
Lateinische BibliothekM. Tullius Cicero: De re publica |
|---|
De re publica 1, 22, 36: Die griechische Staatsphilosophie
Übersetzung | Übersetzungshilfen und Kommentar |
|---|---|
[De re publica 1, 22, 36] Sed neque iis contentus sum, quae de ista consultatione scripta nobis summi ex Graecia sapientissimique homines reliquerunt, neque ea, quae mihi videntur, anteferre illis audeo. | contentus: zufrieden consultatio, consultationis, f.: die Frage, das Problem videri alicui: jemandem gut erscheinen, jemandem einleuchten anteferre: vorziehen |
Quam ob rem peto a vobis, ut me sic audiatis: Neque ut omnino expertem Graecarum rerum, neque ut eas nostris in hoc praesertim genere anteponentem, | expers (m.Gen. obj.): unberührt, in einer Sache nicht kundig expertem / anteponentem / institutum / incensum / eruditum: diese Adjektive und Partizipien im Akkusativ sind als Attribute zu 'me' (1. Zeile) aufzufassen nostris: ergänze 'rebus' (gemeint ist eigentlich 'scriptis') incensus: entbrannt, begeistert für etwas eruditus: gebildet; PPP von erudire: erziehen, bilden togati: wörtlich: 'die mit der Toga bekleideten'; metonymisch für 'die Römer' non inliberaliter: liberalis bezieht sich auf die 'artes liberales', die Fächer der höheren Bildung. |
(37) Hic Philus: "Non hercule' inquit 'Scipio, dubito, quin tibi ingenio praestiterit nemo, usuque idem in re publica rerum maximarum facile omnes viceris; quibus autem studiis semper fueris, tenemus. | non dubito, quin: ich zweifle nicht, dass praestare (m. Dativ-Objekt): jemanden übertreffen usus, usus, m.: die Erfahrung. Der Genitiv rerum maximarum ist von usu abhängig. idem: zugleich. Der Nominativ idem bezieht sich hier auf Scipio und hat die Funktion des Subjekts im Nebensatz; im Deutschen mit 'ebenso' zu übersetzen. viceris: der Konjunktiv Perfekt ist als Potenzialis zu verstehen. tenere (hier): wissen |
Quam ob rem si, ut dicis, animum quoque contulisti in istam rationem et quasi artem, habeo maximam gratiam Laelio; spero enim multo uberiora fore, quae a te dicentur, quam illa, quae a Graecis nobis scripta sunt omnia." | animum conferre in (m. Akk.): sich für etwas lebhaft interessieren, seine Energie auf etwas richten uber, uberis: fruchtbar |
Tum ille (Scipio): "permagnam tu quidem expectationem, quod onus est ei, qui magnis de rebus dicturus est, gravissimum, imponis orationi meae." Et Philus: "quamvis sit magna, tamen eam vinces ut soles; neque enim est periculum, ne te de re publica disserentem deficiat oratio." | imponere: auferlegen quamvis: wenn auch soles: von solere, soleo, solitus sum (Semideponens): gewohnt sein, etwas gewöhnlich tun deficere, deficio, defeci, defectum: im Stich lassen |
