Cicero, De finibus bonorum et malorum 2, 57: Epikurs Lehre von der Lust führt zu schlechtem Handeln
Lateinische BibliothekM. Tullius Cicero, De finibus bonorum et malorum 2, 57: Kritik an Epikur |
|---|
Kommentar und Einführung in den Text
Über den Text
Text und Übersetzungshilfen
Text | Übersetzungshilfen |
|---|---|
2, 57 Quam multa vero iniuste fieri possunt, quae nemo possit reprehendere! | vērō: aber |
2, 58 Si te amicus tuus moriens rogaverit, ut hereditatem reddas suae filiae, nec usquam id scripserit nec cuiquam dixerit, quid facies? | hērēditās, hērēditātis, f. reddere, reddō, reddidī, redditum usquam bzw. quisquam: in Verbindung mit einer Verneinung (hier ist die Verneinung nec) bedeutet usquam „nirgends“ bzw. quisquam „niemand“; nec umquam … nec cuiquam daher: aber nirgends … und niemandem |
Tu quidem reddes; ipse Epicurus fortasse redderet, ut Sextus PeducaeusSextus PeducaeusSextus Peducaeus: Sextus Paeducaeus, der Sohn des Sextus. Sex. Peducaeus (Vater; gest. um 49 v.Chr.; Sohn eines gleichnamigen Politikers aus dem 2. Jhdt. v.Chr.) war als Quaestor mit Cicero in Lilybaeum. Cicero erwähnt ihn öfters als Beispiel für ein tugendhaftes Leben. Sein Sohn mit gleichem Namen war mit Cicero befreundet (darum schreibt Cicero „noster“: mein Freund). Sex. Peducaeus (Vater) war von dem Ritter (eques) Caius Plotius Nursinus, über den nichts weiter bekannt ist, als Erbe eingesetzt worden, weil Plotius seine Frau nicht als Erbin einsetzen konnte (siehe die Erläuterung zum vorangehenden Satz). Peducaeus gab aber das Erbe, Plotius' Wunsch entsprechend, an Plotius' Frau weiter. Im Hintergrund steht das Vokonische Gesetz (siehe die Einleitung zu diesem Text)., Sex. f., is qui hunc nostrum reliquit effigiem et humanitatis et probitatis suae filium, cum doctus, tum omnium vir optimus et iustissimus. | Sex. f.: der Sohn des Sextus effigiēs, effigiēī, f. cum doctus, tum...: sowohl gelehrt als auch insbesondere... probitās, probitātis, f. |
Nemo enim scivit eum rogatum esse a Caio Plotio, equite RomanoCaius PlotiusPlotius war der Ritter, der seine Frau als Erbin eingesetzt hatte (siehe den Kommentar zu Peducaeus). Plotius hatte seinen Freund Peducaeus gebeten, das Erbe an seine (Plotius') Frau weiterzugeben. splendido, Nursino, et tamen ultro ad mulierem venit eique nihil opinanti viri mandatum exposuit hereditatemque reddidit. | ultrō: freiwillig expōnere: darlegen, eröffnen; |
| Der folgende Satz wurde verändert. Original bei der Online-Bibliothek Fremdes Angebot: PHI Latin Texts (öffnet in neuem Tab). | |
Tu idem certe fecisses! Ipsi enim vos, qui omnia ad vestrum commodum et, ut ipsi dicitis, ad voluptatem referatis, tamen ea facitis, e quibus apparet vos non voluptatem , sed officium sequi, plusque rectam naturam quam rationem pravam valere. | ipsī vos: gemeint sind die Epikureer referre, referō, rettulī, relātum (ad): (eine Sache auf eine andere) beziehen ratio prava pravus: falsch, verzerrt, verkehrt ratio prava: die verkehrte Theorie |
Nonne eo intellegis maiorem vim esse naturae? | eo: Abl. Sg. zu id. Übersetze daraus |
2, 59 Si scieris, inquit Carneades, aspidem occulte latere uspiam, et velle aliquem imprudentem super eam assidere, cuius mors tibi emolumentum futura sit, improbe feceris, nisi monueris ne assidat, sed inpunite tamen. Quis enim coarguere possit te scisse? | Carneadēs: Karneades, griechischer Philosoph aspis, aspidis, f. uspiam: irgendwo imprudens assidere (super): sich auf etwas setzen scisse: Inf. Perfekt Aktiv zu scire coarguere: vorwerfen |
Sed nimis multa. Perspicuum est enim, nisi aequitas, fides, iustitia proficiscantur a natura, et si omnia haec ad utilitatem referantur, virum bonum non posse reperiri. | proficīscī (a/ab) ad utilitatem referrī: sich vom Nutzen ableiten lassen |